Autor: Grzegorz Partyka
Dwa dni temu, podczas jazdy samochodem, zastałem zarejestrowany przez nieoznakowany radiowóz policyjny. Według pomiaru wideorejestratora jechałem z prędkością 101 km/h w terenie zabudowanym. Uważam, że to niemożliwe, ponieważ jadąc, szukałem jakiegoś komisu i rozglądałem się na boki, nie mogłem więc jechać aż tak szybko. Policjant jednak stwierdził, że pomiar był rzetelny. Na wideorejestratorze prędkość pojazdu policji wskazywała 102 km/h. Niestety, w pierwszym odruchu przyjąłem mandat. Czy mogę odwołać się od kary z uwagi na niedokładny pomiar prędkości bez uwzględnienia błędu pomiarowego? Czy mogę odwołać się od nieprawidłowego pozbawienia mnie prawa jazdy do starosty?
W Pana przypadku prawo jazdy zostanie odebrane na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, który stanowi, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Główny problem polega na tym, że przyjął Pan mandat, czyli niejako przyznał Pan, że pomiar prędkości został wykonany prawidłowo. Starosta przy wydawaniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy nie weryfikuje bowiem rzetelności pomiaru policji, lecz działa jedynie na podstawie przekazanej informacji. Proszę zwrócić uwagę na treść przepisu: „Starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy”. Decyzja w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie jest więc decyzją uznaniową, organ administracyjny jest zobligowany do jej wydania w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w przepisie, tj. przekroczenia prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Starosta nie ma obecnie możliwości weryfikacji ustaleń dokonanych przez Policję.
Podobny przypadek rozstrzygał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W wyroku z dnia 12 grudnia 2019 r. WSA zauważył, że ustawodawca jasno sprecyzował w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości na terenie zabudowanym o 50 km/h. Wśród tych źródeł znajduje się, obok prawomocnego rozstrzygnięcia za naruszenie polegające na przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, także informacja o ujawnieniu popełnienia tego naruszenia udzielona przez podmiot, który ujawnił naruszenie. „Tym samym, z woli ustawodawcy wyrażonej wprost i jednoznacznie w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. jedyną i wyłączną podstawę, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, może stanowić wymieniona informacja, także w sytuacji gdy kierujący pojazdem kwestionuje, że dopuścił się popełnienia przypisanego mu naruszenia prawa” (VII SA/Wa 1745/19).
Zobacz też: Jak uniknąć mandatu z fotoradaru
Inaczej sprawa by wyglądała, gdyby nie przyjął Pan mandatu i zdecydował się na obronę swoich racji w sądzie. Wówczas, gdyby sąd uznał Pana niewinność (np. w wyniku nieprawidłowości pomiaru prędkości), nawet po wydaniu decyzji przez starostę i jej uprawomocnieniu się, miałby Pan możliwość wznowienia postępowania w wyniku ujawnienia nowych faktów. Sytuacja taka miała miejsce w stanie faktycznym, rozpatrywanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (wyrok z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 1064/19). Sąd orzekł, że uznanie przez sąd karny pomiaru prędkości dokonanego przez funkcjonariuszy za niewiarygodny, stanowi nową okoliczność faktyczną, istniejącą, ale nieznaną organowi w dniu wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, a tym samym zachodzą przesłanki wskazane w treści art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, uzasadniające wznowienie postępowania administracyjnego. Starosta mógłby również zawiesić postępowanie aż do chwili wydania wyroku przez sąd karny.
Niniejszym tematem zajął się ostatnio Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar, który uznał, że obecna procedura nie jest zgodna z Konstytucją i poszanowaniem praw i wolności obywatelskich. Jednakże na skutki jego działań przyjdzie nam zapewne poczekać.
Podsumowując: nawet jeżeli odwoła się Pan od decyzji starosty o zatrzymaniu prawa jazdy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, moim zdaniem decyzja nie zostanie zmieniona, gdyż organ administracji nie ma obecnie możliwości przeprowadzenia postępowania dowodowego i weryfikacji rzetelności pomiaru prędkości, lecz działa wyłącznie na podstawie informacji przekazanej przez Policję.
Nieprecyzyjny pomiar wideorejestratora
Pan Marek jechał przez małe miasteczko, szukając zjazdu do stacji benzynowej. Został zatrzymany przez nieoznakowany radiowóz, który zmierzył jego prędkość na 103 km/h w terenie zabudowanym. Marek był przekonany, że nie jechał tak szybko, ale w stresie przyjął mandat. Po czasie skonsultował się z prawnikiem i dowiedział się, że wideorejestratory mogą mieć błąd pomiarowy. Niestety, decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy była już prawomocna.
Przyjęcie mandatu pod presją
Pani Anna spieszyła się na ważne spotkanie. Na przedmieściach jej samochód został namierzony przez policyjny wideorejestrator – wskazywał 102 km/h. Funkcjonariusz przekonywał ją, że pomiar jest bezbłędny, a kwestionowanie go w sądzie będzie stratą czasu. Z obawy przed długim procesem przyjęła mandat. Dopiero później dowiedziała się, że mogła walczyć o swoje prawa, bo nie zawsze pomiar jest dokładny.
Skuteczna obrona w sądzie
Pan Tomasz został zatrzymany za rzekome przekroczenie prędkości o 52 km/h w terenie zabudowanym. Wiedząc, że nie jechał tak szybko, odmówił przyjęcia mandatu i postanowił bronić się w sądzie. Jego prawnik wykazał, że radiowóz poruszał się nierównomiernie, co mogło wpłynąć na błędny pomiar. Sąd uniewinnił Tomasza, a po wyroku wznowiono postępowanie administracyjne i odzyskał prawo jazdy.
W przypadku zatrzymania prawa jazdy za przekroczenie prędkości kluczowe jest świadome podejmowanie decyzji już na etapie interwencji policji. Przyjęcie mandatu oznacza automatyczne uznanie pomiaru za prawidłowy i zamyka drogę do skutecznej obrony przed starostą. Jeśli istnieją wątpliwości co do rzetelności pomiaru, warto odmówić przyjęcia mandatu i dochodzić swoich praw w sądzie. Choć postępowanie administracyjne w takich sprawach jest automatyczne, wygrana w sądzie może stanowić podstawę do odzyskania prawa jazdy. Sprawa ta budzi kontrowersje i coraz częściej podnoszone są głosy o konieczności zmian w przepisach, aby zapewnić kierowcom możliwość skutecznej obrony.
Jeśli otrzymałeś mandat za przekroczenie prędkości i grozi Ci utrata prawa jazdy, skorzystaj z profesjonalnej pomocy prawnej online. Oferujemy indywidualne konsultacje, analizę Twojej sprawy oraz przygotowanie skutecznego odwołania. Pomożemy ocenić, czy istnieją podstawy do zakwestionowania pomiaru prędkości oraz doradzimy, jak skutecznie bronić się przed utratą uprawnień. Skontaktuj się z nami, aby uzyskać szybką i rzetelną pomoc prawną bez wychodzenia z domu.
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - Dz.U. 2011 nr 30 poz. 151
3. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 marca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 1064/19
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika